Sau hợp nhất, Gia Lai 'đón sóng' đầu tư 25 tỷ USD có gì mới?

• Gia Lai đang chuẩn bị ký nhiều biên bản ghi nhớ đầu tư, tổng giá trị có thể lên tới 25 tỷ USD.
• Tỉnh cho biết sau hợp nhất với Bình Định, quy mô đất đai và dân số tăng mạnh, tạo thêm dư địa phát triển.
• Trong năm 2025, Gia Lai đã thu hút hàng trăm dự án mới, trong đó có cả dự án nước ngoài.
• Địa phương đang đẩy nhanh hạ tầng, khu công nghiệp và thủ tục hành chính để đón nhà đầu tư.
• Ngoài nông nghiệp và công nghiệp, Gia Lai cũng bắt đầu thu hút doanh nghiệp công nghệ cao.

Sau khi hợp nhất với Bình Định, Gia Lai đang bước vào giai đoạn được lãnh đạo tỉnh mô tả là “đón sóng” đầu tư lớn. Tại một buổi gặp doanh nghiệp ở TP HCM chiều 20/3, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Phạm Anh Tuấn cho biết địa phương dự kiến ký hàng loạt biên bản ghi nhớ hợp tác đầu tư vào ngày 28/3, với quy mô cam kết lên tới 25 tỷ USD. Nói đơn giản, “biên bản ghi nhớ” là bước đầu cho thấy doanh nghiệp và địa phương cùng quan tâm một dự án. Nó chưa phải hợp đồng đầu tư cuối cùng, nhưng là dấu hiệu cho thấy dòng tiền lớn đang tìm đến. Gia Lai cho biết nền tảng để hút đầu tư thời gian này đến từ kết quả tăng trưởng khá tích cực trong năm 2025. Tỉnh đã thu hút 192 dự án với tổng vốn đăng ký hơn 160.000 tỷ đồng, trong đó có 16 dự án có vốn đầu tư nước ngoài, thường gọi là FDI.

Ngoài ra, qua hai hội nghị xúc tiến đầu tư, Gia Lai đã trao và ký kết 131 dự án với tổng vốn hơn 350.700 tỷ đồng. Số doanh nghiệp thành lập mới cũng tăng mạnh, đạt 3.000 doanh nghiệp với tổng vốn đăng ký 27.000 tỷ đồng, vượt mục tiêu cả về số lượng lẫn quy mô. Để đạt được kết quả này, tỉnh nói rằng mình đã đẩy mạnh cải cách thủ tục, chủ động gặp doanh nghiệp để tháo gỡ khó khăn và cam kết đồng hành trong quá trình triển khai dự án. Đây là cách làm khá quan trọng với nhà đầu tư, vì thời gian chờ đợi giấy tờ thường quyết định tốc độ một dự án có thể đi vào hoạt động hay không. Sau hợp nhất chưa đầy một năm, Gia Lai cho biết bộ máy đã ổn định hơn và mô hình chính quyền hai cấp đang vận hành tương đối hiệu quả. Quy mô địa phương mới hơn 21.500 km2, dân số trên 3,5 triệu người, giúp tỉnh có thêm đất để phát triển và thêm sức hút đối với các dự án lớn.

Lợi thế đáng chú ý của Gia Lai là vị trí kết nối giữa cao nguyên và duyên hải. Điều này có nghĩa là địa phương có thể vừa phát triển nông nghiệp, vừa phát triển công nghiệp chế biến, năng lượng và logistics - tức hệ thống vận chuyển, lưu kho, bốc xếp hàng hóa để hàng đi nhanh và rẻ hơn. Để chuẩn bị đón làn sóng mới, Gia Lai đang thúc đẩy hạ tầng khá mạnh. Chỉ trong hơn một năm, tỉnh đã xúc tiến khoảng 10 khu công nghiệp, trong đó 3 khu đã triển khai và 7 khu đang hoàn tất thủ tục. Việc có thêm quỹ đất công nghiệp là yếu tố rất quan trọng, vì doanh nghiệp thứ cấp thường chỉ đầu tư khi đã có đất sẵn, hạ tầng cơ bản và thủ tục rõ ràng.

• Các điểm nổi bật về thu hút đầu tư của Gia Lai:
• 192 Dự án được thu hút trong năm 2025.
• 16 Dự án có vốn đầu tư nước ngoài.
• 131 Dự án đã được trao và ký kết qua các hội nghị xúc tiến.
• 3.000 Doanh nghiệp thành lập mới.
• 25 Tỷ USD là quy mô dự kiến của các thỏa thuận sắp ký.
• Các lợi thế mà tỉnh đang nhấn mạnh:
• Diện tích lớn, dân số tăng sau hợp nhất.
• Kết nối thuận lợi giữa vùng cao nguyên và khu vực ven biển.
• Có tiềm năng ở nông nghiệp, công nghiệp chế biến và logistics.
• Đang mở rộng quỹ đất khu công nghiệp.
• Thủ tục hành chính được rút ngắn hơn trước.

Ở góc nhìn chuyên gia, TS Trần Du Lịch cho rằng Gia Lai vẫn còn nhiều dư địa để hút đầu tư, nhất là trong các khu công nghiệp. “Dư địa” ở đây hiểu đơn giản là khoảng trống phát triển còn lại, tức nơi địa phương vẫn còn nhiều cơ hội để mở rộng mà chưa bị khai thác hết. Ông cũng nhấn mạnh một lợi thế rất lớn của Gia Lai là khoảng 1 triệu ha đất nông - lâm nghiệp. Đây là nền tảng phù hợp để làm nông nghiệp công nghệ cao trên quy mô lớn, tức sản xuất nông nghiệp có áp dụng máy móc, dữ liệu, giống tốt và quy trình hiện đại để tăng năng suất và giảm chi phí. Một điểm khác khiến nhà đầu tư quan tâm là hệ thống logistics của khu vực được kỳ vọng sẽ dần hoàn thiện trong một đến hai năm tới. Khi cao tốc, sân bay và cảng biển kết nối tốt hơn, doanh nghiệp có thể đưa nguyên liệu vào và chở hàng ra thị trường nhanh hơn, nhất là với hàng nông sản và hàng xuất khẩu.

Dòng vốn thực tế cũng đã bắt đầu đi vào các dự án cụ thể. Gần đây, Gia Lai đã chấp thuận chủ trương cho Hoàng Anh Gia Lai đầu tư một cụm công nghiệp rộng khoảng 75 ha tại xã Bờ Ngoong, gần tuyến cao tốc Pleiku - Quy Nhơn. Khi tuyến đường này hoàn thành vào giai đoạn 2028-2029, khu vực được kỳ vọng sẽ thuận lợi hơn cho vận chuyển hàng hóa, nhất là logistics và chế biến nông sản. Không chỉ dừng ở các ngành truyền thống, Gia Lai còn đang mở cửa với doanh nghiệp công nghệ cao. Tại hội nghị, một doanh nghiệp công nghệ ở TP HCM cho biết họ quan tâm đến các lĩnh vực như sản xuất thiết bị vệ tinh, pin thế hệ mới, robot y tế và cảm biến. Đây đều là những ngành đòi hỏi công nghệ cao hơn hẳn so với sản xuất thông thường. Doanh nghiệp này cũng muốn phát triển các nền tảng trí tuệ nhân tạo “có chủ quyền”.

Hiểu đơn giản, đó là các hệ thống AI được xây dựng và quản lý chủ động trong nước, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào nền tảng bên ngoài. Họ đồng thời đề xuất tỉnh hỗ trợ đào tạo nhân lực, kết nối với viện - trường và minh bạch dữ liệu quy hoạch khu công nghiệp.

• Những lĩnh vực doanh nghiệp đang quan tâm tại Gia Lai:
• Công nghệ cao như thiết bị vệ tinh, pin mới, robot y tế.
• Trí tuệ nhân tạo và nền tảng dữ liệu.
• Nông nghiệp công nghệ cao.
• Chuyển đổi xanh và vật liệu xây dựng.
• Logistics và chế biến nông sản.

Ở chiều ngược lại, đại diện doanh nghiệp vật liệu xây dựng Secoin cho biết nhu cầu vật liệu ở TP HCM và khu vực phía Nam đang tăng, trong khi nguồn cung ngày càng hạn chế. Từ lợi thế địa chất của Gia Lai, doanh nghiệp muốn tìm cơ hội đầu tư vào vật liệu xây dựng, đồng thời quan tâm đến nông nghiệp công nghệ cao và chuyển đổi xanh. Tỉnh cho biết đang thiếu nguồn cung vật liệu, nhất là cát do việc khai thác tự nhiên bị giới hạn. Vì vậy, địa phương đang nghiên cứu phương án thay thế như sản xuất cát nhân tạo từ đá. Đây là cách làm để bù đắp thiếu hụt nguồn cung mà không phụ thuộc quá nhiều vào khai thác tự nhiên. Lãnh đạo tỉnh cũng cho biết Gia Lai đang phát triển ba khu công nghệ số tập trung và có chính sách ưu đãi về đất đai, thuế, hạ tầng. Nói dễ hiểu, đây là các khu dành cho doanh nghiệp công nghệ, được ưu tiên hơn về mặt điều kiện đầu tư để họ có thể triển khai nhanh hơn.

Tỉnh khuyến khích nhà đầu tư làm việc cụ thể sớm để kịp ký MOU tại hội nghị ngày 28/3. Đồng thời, lãnh đạo địa phương cho rằng đây là thời điểm quan trọng để doanh nghiệp tìm hiểu và quyết định sớm, vì dư địa đầu tư có thể được lấp đầy khá nhanh trong một đến hai năm tới. Gia Lai cũng tiếp tục nhấn mạnh cải cách hành chính như một công cụ cạnh tranh. Với phương châm “chính quyền làm cùng doanh nghiệp”, các dự án lớn sẽ có tổ công tác hỗ trợ trực tiếp, còn dự án nhỏ sẽ được hướng dẫn chi tiết để giảm tình trạng phải bổ sung hồ sơ nhiều lần. Thời gian xử lý thủ tục hiện được cho biết đã rút xuống còn khoảng 60 ngày với dự án ngoài khu công nghiệp và 38 ngày với dự án trong khu công nghiệp đã có sẵn đất. Đây là tín hiệu tích cực với doanh nghiệp, vì thời gian chờ ngắn hơn thường giúp giảm chi phí và sớm đưa dự án vào vận hành.

Tổng thể, câu chuyện của Gia Lai lúc này không chỉ là thu hút vốn, mà là chuẩn bị sẵn đất, hạ tầng, thủ tục và nhân lực để đón các ngành mới. Từ nông nghiệp, chế biến, logistics đến công nghệ cao, địa phương đang cố gắng tạo ra một bức tranh đầu tư rộng hơn trước. Nếu nhìn thực tế, đây vẫn mới là giai đoạn mở đường. Nhưng với những gì đang diễn ra, Gia Lai rõ ràng đang muốn trở thành điểm đến mới cho cả nhà đầu tư truyền thống lẫn doanh nghiệp công nghệ.

Đọc tin kinh doanh thường tốn khá nhiều thời gian, nhất là khi bài gốc dài, nhiều số liệu và có nhiều thuật ngữ khó hiểu. Insight giúp bạn rút ngắn phần đọc này bằng cách chắt lọc những ý quan trọng nhất, để chỉ cần lướt nhanh là đã nắm được bức tranh chung. Lợi ích lớn nhất là tiết kiệm thời gian mà vẫn không bỏ lỡ điều cần biết. Thay vì phải đọc hết nhiều đoạn dài để tìm “điểm chính”, bạn có thể xem ngay phần tóm tắt, hiểu doanh nghiệp, địa phương hoặc xu hướng đang nói về điều gì, rồi quyết định có cần đọc sâu hơn hay không. Insight cũng giúp lọc bớt thông tin nhiễu. Với những bài có nhiều số liệu, tên dự án, thuật ngữ như FDI, MOU, logistics hay khu công nghiệp, bản tóm tắt sẽ chuyển chúng sang ngôn ngữ dễ hiểu hơn, để người không chuyên vẫn theo kịp mà không bị rối.

Mở điện thoại vài phút vẫn có thể nắm tình hình kinh tế, đầu tư, công nghệ hay thị trường. Với người bận rộn, đó là cách tiếp cận tin tức gọn hơn, rõ hơn và thực tế hơn.